NOVEMBRO: MES DA CIENCIA EN GALEGO

Desde a Consellería de Cultura, Lingua e Xuventude en colaboración coa Consellería de Educación, Ciencia, Formación Profesional e Universidades, vense impulsando a celebración anual do mes de novembro como o MES DA CIENCIA EN GALEGO NAS BIBLIOTECAS. 

Iníciase esta actuación coa elección dunha imaxe e a difusión dun texto, a modo de MANIFESTO, de Jesús Ángel Sánchez García, historiador da arte e investigador da arquitectura e do urbanismo de Galicia. Catedrático de Historia da Arte na Universidade de Santiago de Compostela, desde 2021 coordina o grupo de investigación IDEAHS.

O manifesto para este ano 2026 abrirá moitas rutas de traballo e investigación coas que poder sementar e degustar a ciencia nas nosas bibliotecas escolares nun curso no que a Biblioteca escolar camiña da información ao coñecemento.

"Os historiadores da arte temos entre as nosas liñas de traballo preferentes o estudo das imaxes. Desde hai miles de anos os artistas crearon imaxes para satisfacer os gustos das elites, transmitir mensaxes sociais, demostrar talento ou provocar. Coa IA este poder de producir imaxes volveuse máis democrático ca nunca. E tamén formula novos retos.

A cidadanía vese inmersa nun fluxo continuo de imaxes que saltaron das pantallas brancas ás pantallas negras para colonizar os espazos das nosas cidades. Ante o risco de ficar como suxeitos pasivos e consumidores dos contidos decididos por algoritmos, a historia da arte pode dar á cidadanía a capacidade de reflexionar sobre os significados, as intencións e as cualidades estéticas desta iconosfera.

Como humanistas que combinamos unha formación especializada na cultura visual e material coa preparación para comprender os seus contextos, os historiadores da arte podemos proporcionar saberes e xerar reflexións de longo percorrido, un pensamento lento e demorado, cada vez máis necesario fronte ao consumo rápido a base de clics".

Jesús Ángel Sánchez García

Desde a Asesoría de bibliotecas escolares realizouse unha recompilación de recursos dixitais, relacionados coa ciencia, en galego, que se pon a disposición de todas as bibliotecas: libros e unidades didácticas descargables en formato pdf, páxinas web de institucións, museos e asociacións de profesores e divulgadores científicos, convocatorias e propostas, blogs de ciencia dos centros educativos, experiencias de bibliotecas escolares, etc. 

PDF: MANIFESTO

FOLLETO INFORMATIVO: MES DA CIENCIA EN GALEGO NAS BIBLIOTECAS

MATERIAIS: MES DA CIENCIA EN GALEGO

FONTE: BIBLIOTECAS ESCOLARES

LECTURAS DE OUTONO

O outono chegou á nosa biblioteca cargado de cores, historias e novas aventuras por descubrir!

Entre cores douradas, arrecendos de magosto e páxinas cheas de vida, convidámosvos a mergullarvos nas lecturas de outono, unha selección de libros pensada para gozar da maxia desta época do ano.

Historias que nos transportan a bosques encantados, que nos achegan á natureza, contos cheos de follas douradas, paisaxes misteriosas, choiva, vento, cogomelos, animais do bosque e personaxes fascinantes agárdannos nas páxinas dos nosos libros.

Porque cada libro é unha porta aberta a un mundo novo e cada lectura unha aventura por vivir!

Lecturas de outono de Biblioteca Seis do Nadal

BIBLIOLAB: SAMAÍN NO BARRIO

Durante o mes de outubro, a BiblioLab desenvolveu unha programación arredor do Samaín pensada para aprender, crear e xogar. As actividades combinaron lectura, escritura, investigación, robótica, xogos de mesa e propostas manipulativas.

O alumnado converteuse en escritores e escritoras de misterio: inventaron pequenas historias de medo ambientadas en distintos lugares de Coia: o noso colexio, no barco Alfageme, no parque da Bouza, nun tranvía, no centro comercial, na zona dos volcáns. 

Xogamos con Fantasma Blitz, Monster Match e Speed Cup seguindo as instrucións. Con Monster Kit cada xogador/a púxolle un nome ao seu monstro e debuxouno. Estes xogos favoreceron a atención, a rapidez visual, a memoria e o respecto polas normas e a participación.

Outra das propostas consistiu na elaboración dunha cabaza de papel seguindo instrucións e empregando os materiais dispoñibles. Permitiu traballar a comprensión de indicacións, a orde nos pasos, a motricidade fina e a creatividade.

En Coia utilizamos pasatempos e crucigramas con temática de Samaín para pasar un bo rato e fomentar a participación. A través deles traballamos o vocabulario, recoñeceron personaxes e elementos propios desta celebración mentres compartimos coñecementos.

A mirada á historia de Coia como parroquia rural e mariñeira permitiu relacionar o Samaín coa memoria da contorna e coa vida cotiá doutros tempos. En lugar de bloques de pisos, o que había eran casas baixiñas, camiños de terra e, sobre todo, moitas leiras e hortas na que cultivaban, entre outros productos, as cabazas. Tamén se traballou a figura dos espantallos, empregados para protexer os cultivos dos paxaros. 

Programaron o Tale-Bot para seguir o camiño correcto, e coñecer personaxes do samaín, demostrando as súas habilidades de pensamento lóxico e resolución de problemas.

Recollemos a información máis importante do Samaín nun folleto de investigación a partir do libro “O noso samaín” de Loretta Birott Bermejo da Ed. Galaxia.

RETO CREATIVO NOVEMBRO

Broli xa comezou o seu percorrido polo barrio e continúa propoñéndovos novos desafíos para resolver durante os recreos na biblioteca.

Chega o reto do mes de novembro! Nesta ocasión, converterédesvos en auténticos enxeñeiros e enxeñeiras: teredes que deseñar e construír unha grúa utilizando as pezas KORBO, capaz de axudarnos a levantar novas edificacións no barrio de Coia.

Poñede a proba a vosa imaxinación, creatividade e habilidade para construír unha grúa estable e funcional. Seredes capaces de superar este novo desafío?

Pensade, deseñade, construíde e... que comece a obra! Agardamos as vosas creacións!

OBRADOIRO DE POLOS CREATIVOS: HOLOGRAMA DE SAMAÍN

Durante o mes de outubro, o alumnado de 5º de Educación Primaria participou nunha nova actividade do Polo Creativo: un obradoiro de programación, enmarcado nas actividades que se desenvolveron no centro con motivo da celebración do Samaín. 

Nesta ocasión, achegámonos á programación con Scratch para crear un holograma moi especial: un morcego! Seguindo unhas sinxelas instrucións paso a paso, cada alumno e alumna foi programando desde cero o seu propio morcego, descubrindo algunhas das posibilidades que nos ofrece este programa.

Unha vez rematada a programación, chegou o momento máis sorprendente: empregamos as pirámides holográficas que xa construíramos o curso pasado para transformar as nosas creacións nunha imaxe que parecía flotar no aire.

Pero... como se consegue este efecto? Aproveitamos a actividade para descubrir que a imaxe se divide en catro partes, que se reflicten nas caras da pirámide, creando así a ilusión óptica dun holograma.

Ademais, descubrimos que non precisamos materiais complicados para experimentar con esta tecnoloxía: podemos construír a nosa propia pirámide holográfica na casa utilizando materiais reciclados.

Foi un obradoiro no que mesturamos programación, ciencia e creatividade, demostrando que a tecnoloxía tamén pode ser unha fantástica aliada para celebrar o Samaín e aprender dun xeito divertido e sorprendente.

TRABALLO EN EQUIPO CON MAGSMARTERS

Durante o mes de outubro, a biblioteca encheuse de cores, pezas e imaxinación. Os Magsmarters foron os protagonistas dos recreos, convertendo este espazo nun lugar de creación compartida, onde o traballo en equipo foi fundamental para superar o reto do mes: construír un helicóptero que nos permitise descubrir Coia a vista de paxaro!

Entre pezas, ideas e moita creatividade, os nenos e nenas demostraron que coa colaboración e a imaxinación non hai desafío imposible.

Os participantes que completaron o reto recibiron unha pegatina para a súa folla de retos, un pequeno recoñecemento ao esforzo, á creatividade e á ilusión compartida.

UN SAMAÍN DE PELÍCULA

Coa chegada do Samaín, a Biblioteca volveu encherse de misterio, emoción e historias arrepiantes coa súa xa tradicional sesión de cine de medo.

Este curso, os máis pequenos/pequenas do cole recibiron a benvida da man das personaxes do Xabarín Club, que lles amosaron distintas formas de celebrar o Samaín. Entre música, tradicións e moita imaxinación, a sesión converteuse nunha primeira aproximación divertida a esta festa tan chea de símbolos e historias.

Despois, Masha tomou a palabra para contar un par de historias arrepiantes. Cada relato trouxo consigo emoción, sustos suaves e unha aprendizaxe final, demostrando que mesmo nas historias de medo pode agocharse unha boa lección.

O alumnado de máis idade desfrutou dun novo episodio de Que hai de novo, Scooby-Doo?, unha serie que xa tivera unha gran acollida o curso pasado. Nesta ocasión, a cuadrilla visita a familia de Velma durante un festival de Halloween, no que a banda KISS é a gran atracción principal. Porén, a celebración vese interrompida pola aparición do fantasma do fundador da localidade e por unha morea de espantallos viventes que sementan o medo entre os asistentes.

Entre tradición, humor, misterio e algunha que outra sorpresa, a Biblioteca celebrou un Samaín de película.

LECTURAS ÁS ESCURAS

O 29 e  30 de outubro realizouse a actividade “Ler ás escuras”, unha proposta de lectura moi especial e diferente.

O alumnado leu contos co axuda de lanternas. A luz iluminaba as páxinas e facía que cada historia parecese máis misteriosa e emocionante.

As lanternas creaban formas, recunchos escuros e pequenos momentos de sorpresa que facían a lectura máis divertida. Cada conto abriu a porta a novos personaxes, lugares e aventuras facendo que a lectura se vivise dun xeito máis intenso.

O alumnado participou con moita ilusión. Houbo atención, curiosidade, algún susto e tamén momentos de emoción grazas aos contos e ao ambiente creado. 

Ler ás escuras foi unha experiencia única, emocionante e divertida, que nos lembrou que os libros poden levarnos moi lonxe… mesmo ás escuras!!!

SAMAÍN EN COIA

Este ano, a nosa exposición de cabazas de Samaín convertéronse en personaxes e elementos do barrio de Coia grazas á imaxinación e creatividade das nosas familias!

A praza da Miñoca apareceu chea de encanto, Coia en festas brillou con alegría, os volcáns sorprenderon coa súa forza, o parque da Bouza encheuse de natureza e maxia, o campo de fútbol latexou con paixón, o barco de Alfageme navegou entre lembranzas e Coia en obras mostrou tamén a vida dun barrio que medra e se transforma. 

Cada cabaza era unha obra de arte única, creada co agarimo e a colaboración das familias!

A exposición deixou claro que o Samaín é moito máis ca unha festa: é unha oportunidade para imaxinar, crear e facer barrio.

Ata o ano que vén. Que a maxia do Samaín siga acendendo a imaxinación e inspirando a todas e todos!

EXPOSICIÓN TEMÁTICA DE SAMAÍN

Este Samaín, a biblioteca convértese nun lugar onde a maxia se agocha entre as páxinas e o misterio aparece en cada recuncho. As pantasmas saen dos seus escondedoiros, as meigas preparan os seus feitizos, os monstros contan historias e os libros convídannos a vivir aventuras inesquecibles.

Na exposición de lecturas de Samaín atoparedes unha selección de libros terroríficos e misteriosos. Historias capaces de arrepiarvos e sorprendervos.

Atrévete a abrir un libro e descubrir o que se agocha no seu interior. Quizais atopes un castelo encantado, unha criatura fantástica, un enigma imposible de resolver ou unha aventura chea de perigos. Só precisas deixar voar a imaxinación e prepararte para entrar nun mundo de sombras, lendas e emocións.

Vive un Samaín moi especial entre pantasmas, monstros, meigas e libros cheos de maxia!

A nosa Guía de recomendacións para este samaín:

Guía de Lecturas Samaín 2026 de Biblioteca Seis do Nadal